Nieuwsbrief

Blijf wekelijks op de hoogte van het beste uit De Kennis van Nu en het laatste nieuws!

MELD JE AAN
Bacterie

'We zijn wat we eten'. Een bekende uitspraak, maar uit nieuw onderzoek blijkt dat het ook echt zo is. Amerikaanse wetenschappers hebben de darmflora van twee Afrikaanse stammen vergeleken met de darmflora van een Westerse leefstijl en vonden enorme verschillen.

In onze darmen leven miljarden micro-organismen, voornamelijk bacteriën die bij elkaar onze darmflora vormen. Hoe onze darmflora er precies uit ziet, verschilt per mens en per bevolkingsgroep. De darmflora van Nederlanders en andere westerlingen is bijvoorbeeld een stuk minder divers dan die van jager-verzamelaar stammen in Afrika.

Wetenschappers van het J. Craig Venter Institute in Californië deden onderzoek naar de darmflora van twee verschillende Afrikaanse stammen en vergeleken die met de darmflora van westerlingen. Zo hoopten ze aanwijzingen te vinden voor hoe het verschil in darmflora is ontstaan. De wetenschappers namen per stam van dertig individuen monsters van de darmflora en bepaalden hiermee de dominante darmbacteriën per stam. De data van de westerse darmflora kwam uit een ander, eerder uitgevoerd onderzoek onder Amerikanen.

Eetgewoonten

De twee Afrikaanse stammen en de westerlingen verschillen in hun levensstijl en eetgewoonten. De BaAka pygmeeën hebben een traditionele jager-verzamelaar samenleving. Met een dieet dat bestaat uit het wild waar ze op jagen, de vis die ze vangen en het fruit en groente die ze verzamelen. Voor hun buren de Bantu (foto hieronder) geldt deels hetzelfde, maar er is een aantal belangrijke verschillen: ze verbouwen hun eigen gewassen, maken meelachtige producten, hebben geiten die ze houden voor hun vlees en ze hebben ook beperkt toegang tot antibiotica.

Bantu kinderen in Somalia

Bacteriën

Dat verschil in levensstijl zie je terug in de de samenstelling van de darmflora. Qua diversiteit en samenstelling ervan zit die van de Bantu ergens tussen die van de BaAka en de westerlingen. De gemiddelde darmflora van de Bantu leek nog wel sterker op die van de BaAka maar er waren bepaalde bacteriën zoals de Prevotella en Treponema die bij de Bantu minder aanwezig waren dan bij de BaAka. Deze bacteriën zijn bij de westerlingen helemaal niet aanwezig, waarschijnlijk omdat ons sterk aangepaste eetpatroon die overbodig heeft gemaakt. Andere bacteriën die bij westerlingen juist volop aanwezig zijn waren juist meer aanwezig bij de Bantu dan bij de BaAka. Daarbij gaat het met name om bacteriën die te maken hebben met de afbraak van suiker, bepaalde voedingsadditieven of antibiotica.

Dit onderzoek toont andermaal aan dat ons eetpatroon invloed heeft op onze darmflora. De bacteriën in de darmflora veranderen mee met het eetpatroon en dit is bij de westerlingen al volop gebeurd, in tegenstelling tot de darmflora van de Afrikaanse stammen. De darmflora van de BaAka lijkt zelfs meer op die van apen dan op de darmflora van de moderne westerse mens, stelt hoofdauteur Andres Gomez.

Ziektes

‘De afgelopen honderd jaar is het aantal mensen met een darmziekte zoals de ziekte van Crohn of Colitis ulcerosa sterk toegenomen in de westerse wereld,’ aldus Gomez. ‘Binnen jager-verzamelaar gemeenschappen worden dergelijke ziektes veel minder waargenomen’. Gomez denkt dan ook dat er een verband moet zijn tussen de minder diverse darmflora van de westerse mens met het vaker voorkomen van deze ziektes. Gomez: ‘De uitdaging is om te bewijzen dat dit echt zo is en dit onderzoek is daarin een goede stap, omdat het inzicht verschaft in hoe sterk onze darmflora is veranderd.’

Andres Gomez et al, Gut microbiome of coexisting BaAka pygmies and Bantu reflects gradients of traditional subsistence patterns, in Cell, 25 februari 2016.